Πώς το Μεσολόγγι άλλαξε τον κόσμο

 

Η ηρωική εθελοθυσία των Ελεύθερων Πολιορκημένων του Μεσολογγίου υπήρξε ένα από τα πιο συγκλονιστικά γεγονότα του ελληνικού απελευθερωτικού Αγώνα, στέλνοντας ένα παγκόσμιο, ηθικό και πολιτικό μήνυμα.

Γράφει ο Θανάσης Μπίκας, δημοσιογράφος

Η αξιοπρέπεια, ο ηρωισμός, το αδούλωτο πνεύμα δεν έμειναν αθέατα· αντίθετα, συγκλόνισαν και αφύπνισαν συνειδήσεις σε όλη την Ευρώπη, σε όλο τον κόσμο.

Η Εξοδος του Μεσολογγίου ενέπνευσε φιλέλληνες, καλλιτέχνες, πολιτικούς, λαούς. Το εκτεταμένο πια φιλελληνικό ρεύμα στην Ευρώπη, με ηγήτορα τον λόρδο Βύρωνα που βρήκε τον θάνατο στο Μεσολόγγι, προέταξε την ελληνική ελευθερία ως υπόθεση πανανθρώπινη, όχι μόνο εθνική. Ευρωπαϊκές εφημερίδες κατέγραφαν καθημερινά τις εξελίξεις, μετατρέποντας τη μικρή πόλη σε σύμβολο αγώνα ενάντια στον οθωμανικό ζυγό. Σπουδαίοι καλλιτέχνες, όπως ο Ντελακρουά και ο Νταβίντ ντ’ Ανζέ, απαθανάτισαν σε πίνακες και γλυπτά τη δόξα του Μεσολογγίου, ποιητές και συγγραφείς αποτύπωσαν την Εξοδο ως ηθικό και καλλιτεχνικό γεγονός που ξεπερνούσε τα όρια της Ελλάδας. Ο Βικτόρ Ουγκό δημοσίευσε μακρύ ποίημα, ενώ ο Γκέτε οδηγεί τον Ευφορίωνα του Φάουστ στο Μεσολόγγι, τον υψώνει σύμβολο της Ελευθερίας, κατόπτρισμα του Βύρωνα, και του υποβάλλει ωραίους στίχους:

«Ολο ψηλότερα ν’ ανεβαίνω!

Ολο πλατύτερα να βλέπω!»

Ο αντίκτυπος της θυσίας του Μεσολογγίου απλώθηκε σε ολόκληρο τον κόσμο. Οι λαοί της Ευρώπης και της Αμερικής συγκλονίστηκαν βαθύτατα από δέος και θαυμασμό. Στο Παρίσι, οι Γάλλοι φοιτητές, όταν έφτασε η είδηση, οργάνωσαν αυθόρμητα διαδήλωση, αλλά και συναυλία Vauxhall, στις 26 Απριλίου 1826, τα έσοδα της οποίας διατέθηκαν υπέρ του Αγώνα των Ελλήνων. Παράλληλα, στην αγγλική Βουλή ο Πάλμερστον, στη γαλλική ο Σατομπριάν, μαζί με άλλους, εκφώνησαν έντονους λόγους υποστήριξης προς την Ελλάδα.

Από τις μάχες στο Βασιλάδι και τον Ντολμά έως το αναμμένο δαυλί του Καψάλη και του ιεράρχη Ιωσήφ, η εθελοθυσία των Ελεύθερων Πολιορκημένων του Μεσολογγίου συνέβαλε καθοριστικά ώστε να αποφασίσουν οι Μεγάλες Δυνάμεις αρχικώς, το 1827, τη δημιουργία ελληνικού έθνους-κράτους και κατά συνέπεια το 1830, την επίσημη ίδρυσή του με το Πρωτόκολλο του Λονδίνου.

Γύρω στα 1830, σειρά επαναστάσεων συγκλόνισε την Ευρώπη, με τους καταπιεσμένους λαούς της Γαλλίας, του Βελγίου, της Πολωνίας να ξεσηκώνονται για την ανεξαρτησία τους. Αργότερα, ξεσπούν τα επαναστατικά κινήματα του 1848, η «άνοιξη των λαών» όπως ονομάστηκαν, σε Γαλλία, Πρωσία, Αυστρία, Ουγγαρία, που επηρέασαν ουσιαστικά το πολιτικό τοπίο ευρύτερα.

Ακόμη και στην αντίπερα όχθη του Ατλαντικού, τη δεκαετία του 1850, εντείνεται η πίεση για τη δουλεία, έως ότου το 1860, σειρά Πολιτειών του Νότου ανακοίνωσε την απόσχισή της από τις ΗΠΑ, επικαλούμενη την παραβίαση των συνταγματικών της δικαιωμάτων, δημιουργώντας τις συνθήκες ώστε το 1865, ο Αμερικανός πρόεδρος Αβραάμ Λίνκολν να αποφασίσει την οριστική κατάργηση της δουλείας και την απελευθέρωση των σκλάβων.

Το Μεσολόγγι, ως εμβληματικός τόπος μνήμης, ως αρχέτυπο θυσίας, ως σύμβολο ελευθερίας, ακόμη και σήμερα εμπνέει και συγκινεί τα πέρατα του κόσμου. Η μνήμη νοηματοδοτεί τη ζωή μας και λειτουργεί ως πυξίδα προσανατολισμού και ως χάρτης πορείας στους πολυκύμαντους και ραγδαία μεταβαλλόμενους καιρούς.

Η επέτειος των 200 χρόνων είναι μια κομβικής σημασίας ευκαιρία να επανακαθορίσουμε την κατεύθυνση εξέλιξης της πόλης που επιθυμούμε και να προσδιορίσουμε τις θεμελιώδεις αξίες που επιλέγουμε να τη διέπουν προκειμένου να αλλάξουμε ξανά τον ρου της Ιστορίας.

https://iaitoloakarnania.gr

Σχόλια