Το Υπ. Δικαιοσύνης ετοιμάζει ρύθμιση που αυξάνει στα 30 χρόνια το δικαίωμα αίτησης αποφυλάκισης πολυισοβιτών

 

Του Παναγιώτη Στάθη

Το Υπουργείο Δικαιοσύνης ετοιμάζει, σύμφωνα με πληροφορίες, διάταξη που θα ανεβάζει από τα 25 στα 30 χρόνια τη θεμελίωση του δικαιώματος να υποβάλλουν αίτηση αποφυλάκισης όσοι έχουν καταδικαστεί σε πάνω από 1 φορά ισόβια κάθειρξη....

Η διάταξη σχεδιάζεται με αφορμή την υπόθεση Γιωτόπουλου, και το γεγονός ότι το δικαστικό συμβούλιο αποφάσισε την αποφυλάκισή του με όρους μετά από 24 χρόνια πραγματικής κράτησης στις φυλακές. Ο υπουργός Δικαιοσύνης Γ. Φλωρίδης μελετά σύμφωνα με τις ίδιες πληροφορίες, να φτάσει το όριο αυτό στα 30 χρόνια! Υπενθυμίζεται πως ο Γιωτόπουλος κάνοντας χρήση του δικαιώματος που του δίνει ο νόμος, υπέβαλλε 5 αιτήσεις αποφυλάκισης με όρους, εκ των οποίων έγινε δεκτή η τελευταία. Ήδη, ο αντεισαγγελέας του Αρείου Πάγου πρότεινε να αναιρεθεί η απόφαση του δικαστικού συμβουλίου και την τελική κρίση του Αρείου Πάγου να εκκρεμεί.

Το νομικό καθεστώς

Τι ισχύει σχετικά με την υφ’ όρο απόλυση;

-Μέχρι το 2019 ίσχυε πως όσοι έχουν καταδικαστεί σε παραπάνω από μια φορά ισόβια (χωρίς να υπάρχει ορισμός συγκεκριμένος για πολλαπλές ισόβιες) θεμελίωναν δικαίωμα αίτησης αποφυλάκισης σε πραγματική έκτιση 19 ετών συν μεροκάματα. Η νομολογία του Αρείου Πάγου τότε (όχι ο νομοθέτης) όρισε πως για τους πολυισοβίτες ισχύει προυπόθεση 19 ετών πραγματικής έκτισης συν πλασματικά χρόνια (μεροκάματα κλπ) που συμπληρώνουν 25 χρόνια.

-Το 2019 έγινε τροποποίηση του Κώδικα που ανέβασε το όριο στα 25 έτη πραγματικής έκτισης. Υπενθυμίζουν νομικές πηγές ότι αργότερα ο Δημ. Κουφοντίνας είχε υποβάλλει αίτηση ζητώντας να αποφυλακιστεί έχοντας εκτίσει 19 χρόνια, επικαλούμενος τον ευνοικότερο νόμο. Η απάντηση που δόθηκε τότε ήταν πως επειδή δεν υπήρχε παλαιότερα ορισμός της έννοιας του πολυισοβιτη (αλλά ακολουθούνταν η νομολογία) ισχύει για πρώτη φορά σχετικός νόμος για τις πολλαπλές ισόβιες καθείρξεις, συνεπώς το όριο είναι στα 25 χρόνια. Ανάλογη είναι η επιχειρηματολογία και του αντεισαγγελέα του Αρείου Πάγου κ.Λογοθέτη, που ζήτησε πρόσφατα να αναιρεθεί η αποφυλάκιση Γιωτόπουλου.

-Ακολούθησαν δυο τροποποιήσεις επί το αυστηρότερον από Κ.Τσιάρα (2021) και Γ.Φλωρίδη (2024) που αυστηροποίησαν κι άλλο το πλαίσιο βάζοντας και άλλες παραμέτρους.     

Αύξηση

Με βάσει τις τελευταίες εξελίξεις, είναι πολύ πιθανόν ο Γ. Φλωρίδης να φέρει διάταξη αύξησης του ορίου θεμελίωσης δικαιώματος  δικαιώματος αποφυλάκισης στα 30 χρόνια πραγματικής έκτισης για τους πολυισοβίτες. Ερώτημα παραμένει αν αυτή η διάταξη καταλαμβάνει τον Αλ. Γιωτόπουλο, με πολλούς νομικούς να θεωρούν πως δεν μπορεί να τον καταλάβει αφου πλεον υφίσταται προηγούμενος ευνοικότερος νόμος που ορίζει τα των πολυισοβιτών.

Το ΕΔΔΑ

Επίσης, στην εξίσωση της συζήτησης μπαίνει και το Ευρωπαϊκό Δικαστήριο Δικαιωμάτων του Ανθρώπου που εχει αποφανθεί επ΄αυτών πως μεν

* Τα κράτη μπορούν να επιβάλλουν ακόμη και ισόβια κάθειρξη.

* Όμως, η ποινή πρέπει να είναι "μειώσιμη" δηλαδή να υπάρχει:

 -πραγματική προοπτική αποφυλάκισης κάποια στιγμή, και

 -μηχανισμός επανεξέτασης της ποινής. 

Μάλιστα, έχει αναφερθεί σε άλλη υπόθεση στο γεγονός ότι ένας κρατούμενος δεν μπορεί να στερείται "το δικαίωμα στην ελπίδα". Από εκεί και μετά, το ΕΔΔΑ διαμόρφωσε τη θέση ότι πρέπει να υπάρχει δυνατότητα επανεξέτασης περίπου μετά από 25 χρόνια το αργότερο. 

Χαρακτηριστικό είναι ότι έκρινε προβληματικό το ουγγρικό σύστημα όπου επανεξέταση γινόταν μετά από 40 χρόνια. 

capital.